Hầu hết mọi người khi bị nấc cụt sẽ tự hết sau một thời gian. Tuy nhiên, một số trường hợp nấc cụt có thể kéo dài, gây khó chịu cho người mắc phải. Khi đó, bạn có thể thử một vài mẹo trị nấc cụt tại nhà để tình trạng này nhanh chóng chấm dứt.
Nấc cụt (hay nấc cục) bắt nguồn từ phần dưới của cơ thể, thông qua cơ hoành – một cơ hình thành vòm giữa phổi và dạ dày. Thông thường, cơ hoành hạ xuống khi bạn lấy không khí vào phổi, sau đó thả lỏng để đẩy không khí từ phổi ra ngoài qua mũi, miệng.
(function() { var qs,js,q,s,d=document, gi=d.getElementById, ce=d.createElement, gt=d.getElementsByTagName, id="typef_orm", b="https://embed.typeform.com/"; if(!gi.call(d,id)) { js=ce.call(d,"script"); js.id=id; js.src=b+"embed.js"; q=gt.call(d,"script")[0]; q.parentNode.insertBefore(js,q) } })()Nếu có tác nhân nào đó kích thích cơ hoành gây co thắt, khiến không khí đi vào cổ họng và đập vào thanh quản. Lúc đó, dây thanh quản đóng lại đột ngột và bạn sẽ tạo ra một tiếng động kì lạ: hức. Hiện tượng đó gọi là nấc cụt.
Tại sao nấc cụt lại xảy ra?
Nấc cụt có thể xảy ra do nhiều nguyên nhân khác nhau, chẳng hạn như do cảm xúc hay tình trạng thể chất. Khi ấy, tình trạng kích thích xảy ra trên dây thần kinh kết nối não với cơ hoành. Một số nguyên nhân gây nấc cụt phổ biến bao gồm:
- Ăn quá nhiều hoặc quá nhanh
- Cảm thấy hồi hộp hay phấn khích quá mức
- Uống đồ uống có ga hoặc đồ uống chứa cồn
- Căng thẳng (stress)
- Thay đổi nhiệt độ đột ngột
- “Nuốt” nhiều không khí vào miệng trong khi ăn uống
Nấc cụt kéo dài
Một vài trường hợp đặc biệt, nấc cụt có thể kéo dài khi các dây thần kinh nối với cơ hoành bị tổn thương. Nguyên nhân gây ra tình trạng trên có thể do màng nhĩ bị chạm phải, đau họng hay xuất hiện khối u, bướu cổ, u nang ở cổ…
Nấc cụt kéo dài một thời gian cũng có thể do rối loạn hệ thống thần kinh trung ương như viêm não hoặc viêm màng não, rối loạn chuyển hóa như tiểu đường hoặc suy thận. Các loại thuốc như steroid và một số thuốc an thần cũng gây ra nấc dài hạn.
Một số thủ thuật, nhất là các quy trình có sử dụng thuốc gây mê, sẽ khiến bạn dễ bị nấc cụt. Nếu bạn đã bị nấc hơn 2 ngày hay tình trạng nấc nghiêm trọng đến mức can thiệp vào việc ăn, thở, ngủ bình thường, bạn nên hẹn gặp bác sĩ để tìm cách điều trị chúng.
Ngoài ra, bạn cần đến cơ sơ y tế ngay lập tức nếu bạn có bất kỳ triệu chứng nào như đau dạ dày, sốt, khó thở, nôn mửa hoặc ho ra máu cùng với tiếng nấc.
Nấc cụt kéo dài báo hiệu điều gì?
Tuy nhiên, nếu trong nhiều ngày liên tiếp bạn bị nấc cụt và mỗi lần nấc kéo dài hơn so với thông thường thì bạn cần cẩn trọng vì đó là dấu hiệu của một số căn bệnh không ngờ tới. Sau đây là một vài căn bệnh tiềm ẩn đằng sau hiện tượng nấc cụt kèm theo một vài triệu chứng. Nếu cơ thể bạn có những dấu hiệu này, hãy đến ngay các cơ sở y tế để được chẩn đoán bệnh càng sớm càng tốt.
Viêm dạ dày/ruột
Nấc cụt kèm theo hiện tượng buồn nôn, tiêu chảy, đau cơ, đau quặn bụng và bị sốt, bạn có thể đã bị nhiễm trùng tiêu hóa do viêm dạ dày hoặc ruột.
Rối loạn tiêu hóa
Nấc nhiều kèm theo hiện tượng trướng dạ dày, khó chịu vùng thượng vị và quanh rốn, bụng căng phồng, phân lỏng là những biểu hiện của bệnh rối loạn tiêu hóa khi lượng thức ăn hấp thụ vào cơ thể không tiêu hóa được. Trong trường hợp này, bạn cần điều chỉnh chế độ ăn uống như: không uống đồ uống có ga, nước ngọt, ăn nhiều rau và giảm các đồ ăn chiên, rán.
Suy thận
Nấc dài liên tục cũng là một biểu hiện của bệnh suy thận do thận mất khả năng lọc và thải nước tiểu đúng cách. Khi suy thận tiến triển, trên cơ thể bạn sẽ có những thay đổi như: phù mặt và hai chân, da tái xanh vì thiếu máu…
Ung thư phổi
Những tế bào ung thư phát triển trong phổi có thể gây ra hiện tượng nấc cụt liên tục kèm theo ho, thậm chí ho ra máu, đau tức ngực. Những người hút thuốc lá nếu gặp tình trạng này nên đi khám ngay để có biện pháp điều trị kịp thời.
Làm sao để hết nấc cụt?
Mặc dù không có nhiều bằng chứng khoa học xác minh những mẹo trị nấc cụt có hiệu quả hoàn toàn, bạn vẫn nên thử một trong các cách đơn giản sau đây tại nhà:
- Nín thở và nuốt nước bọt 3 lần
- Hít thở vào một cái túi giấy
- Uống một ly nước với một hơi liên tục
- Nuốt 1 muỗng cà phê đường
- Lè lưỡi hết cỡ trong vòng 5 giây
- Súc miệng bằng nước
- Cắn một miếng chanh hoặc nếm đồ chua như giấm
Bên cạnh đó, bạn cũng nên tránh những việc sau khi bị nấc cụt:
- Không uống rượu, bia hay đồ uống có ga, nước nóng
- Không nhai kẹo cao su hoặc hút thuốc, chúng khiến bạn “nuốt” phải nhiều khí hơn
- Không ăn thức ăn quá cay
- Không nên ăn quá nhanh
- Không ăn đồ quá lạnh sau khi vừa thưởng thức một món nóng
Nếu bạn đã thử các cách chữa nấc cụt trong vài ngày hoặc hơn mà không thấy tác dụng, hãy đến gặp bác sĩ để được kê đơn vài loại thuốc giúp chấm dứt những cơn nấc khó chịu.