Bài viết này giới thiệu về danh sách các xét nghiệm, thủ thuật và chẩn đoán hình ảnh thường quy được bác sĩ sử dụng để tìm ra nguyên nhân của một vấn đề về sức khoẻ. Sử dụng menu để xem các bài viết khác.
Các bác sĩ sử dụng nhiều xét nghiệm để tìm kiếm hoặc chẩn đoán một khối u, hay đánh giá sự lan tràn của ung thư sang các cơ quan khác của cơ thể từ khối u nguyên phát (được gọi là di căn). Ví dụ, có thể thấy được hình ảnh di căn bằng các xét nghiệm hình ảnh (xét nghiệm cho thấy những hình ảnh bên trong cơ thể). Các bác sĩ cũng có thể làm các xét nghiệm để tìm ra phương pháp điều trị hiệu quả nhất cho bệnh nhân.
Đối với hầu hết các loại khối u, sinh thiết hoặc phẫu thuật là cách duy nhất giúp kết luận chính xác có ung thư hay không. Trong sinh thiết, bác sĩ lấy một mẫu mô nhỏ để xét nghiệm. Nếu không thể sinh thiết hoặc phẫu thuật, bác sĩ có thể đề nghị các xét nghiệm khác để giúp cho việc chẩn đoán.
Phần này mô tả các lựa chọn để chẩn đoán u nguyên bào tuỷ. Không phải tất cả các xét nghiệm được dưới đây sẽ được sử dụng cho mọi trẻ em. Bác sĩ có thể xem xét các yếu tố sau để lựa chọn xét nghiệm chẩn đoán phù hợp:
- Loại khối u nghi ngờ
- Dấu hiệu và triệu chứng
- Tuổi và tổng trạng sức khỏe
- Những kết quả xét nghiệm trước đó
Ngoài việc thăm khám lâm sàng, các xét nghiệm sau đây có thể được sử dụng để chẩn đoán u nguyên bào tuỷ:
- Sinh thiết. Kỹ thuật sinh thiết là lấy một mẫu mô nhỏ để kiểm tra dưới kính hiển vi. Các xét nghiệm khác có thể gợi ý một sự xuất hiện của khối u, nhưng việc nhìn vào mẫu khối u được lấy ra trong khi sinh thiết, đôi khi sử dụng phẫu thuật (xem bên dưới), là cách duy nhất để đưa ra chẩn đoán xác định. Bác sĩ giải phẫu bệnh sẽ phân tích mẫu sinh thiết. Bác sĩ giải phẫu bệnh là bác sĩ chuyên giải thích và phân tích các xét nghiệm trong phòng thí nghiệm, đồng thời đánh giá các tế bào, mô và cơ quan để chẩn đoán bệnh.
- Phẫu thuật cắt bỏ khối u. Trong quá trình phẫu thuật, một bác sĩ ngoại thần kinh sẽ loại bỏ càng nhiều khối u càng tốt (xem phần Những lựa chọn điều trị). Bác sĩ ngoại thần kinh là bác sĩ chuyên về phẫu thuật để loại bỏ một khối u từ não hoặc cột sống. Mẫu bệnh phẩm được lấy ra trong quá trình phẫu thuật sẽ được phân tích dưới kính hiển vi bởi bác sĩ giải phẫu bệnh.
- Chụp cắt lớp vi tính (chụp CT). Chụp CT chụp lại hình ảnh bên trong cơ thể bằng việc sử dụng tia X từ những góc khác nhau. Một máy tính sẽ liên kết những hình ảnh này lại một cách chi tiết, tạo thành một hình ảnh với 3 chiều (hình ảnh 3D) và cho thấy bất kỳ bất thường hoặc khối u nào. Chụp CT có thể được sử dụng để đo kích thước của khối u. Đôi khi, một loại thuốc đặc biệt gọi là thuốc cản quang được đưa vào cơ thể bệnh nhân trước khi chụp để tạo ra những hình ảnh chi tiết và tốt hơn. Thuốc nhuộm này có thể được tiêm vào tĩnh mạch của bệnh nhân hoặc dùng dưới dạng thuốc để uống.
- Chụp cộng hưởng từ (MRI). MRI là sử dụng từ trường, nó không phải tia X, để tạo ra hình ảnh chi tiết của cơ thể. MRI có thể được sử dụng để đo kích thước của khối u. Một loại thuốc nhuộm đặc biệt gọi là thuốc cản từ được đưa vào cơ thể bệnh nhân trước khi quét để tạo ra một hình ảnh rõ ràng hơn. Thuốc nhuộm này có thể được tiêm vào tĩnh mạch của bệnh nhân hoặc dùng dưới dạng thuốc để uống.
- Chọc dò tủy sống. Chọc dò tuỷ sống là một thủ thuật trong đó bác sĩ sử dụng kim để lấy mẫu dịch não tủy nhằm tìm tế bào ung thư, máu hoặc dấu ấn khối u. Các dấu ấn khối u là những chất được tìm thấy với nồng độ cao hơn bình thường trong máu, nước tiểu hoặc các mô cơ thể của những người mắc một số loại ung thư. Dịch não tuỷ (CSF) là chất lỏng lưu thông quanh não và tủy sống. Trẻ em sẽ được gây tê vùng lưng dưới trước khi làm thủ thuật. Đối với những người bị u nguyên bào tuỷ, các bác sĩ thường thực hiện chọc dò tủy sống sau khi khối u được cắt bỏ thông qua phẫu thuật (xem phần Những lựa chọn điều trị).
Sau khi các xét nghiệm đã được tiến hành xong, bác sĩ sẽ xem xét tất cả các kết quả cùng với bạn. Nếu chẩn đoán là nguyên bào tuỷ, kết quả này cũng giúp bác sĩ mô tả khối u. Điều này được gọi là đánh giá và phân loại giai đoạn trong ung thư.
Phần tiếp theo trong hướng dẫn này là đánh giá và phân loại giai đoạn bệnh. Phần này giải thích hệ thống các bác sĩ sử dụng để mô tả mức độ của bệnh. Hãy sử dụng menu để chọn đọc một phần khác trong hướng dẫn này.
Tài liệu tham khảo
https://www.cancer.net/cancer-types/medulloblastoma-childhood/diagnosis